Website đang trong quá trình vận hành thử nghiệm, mọi góp ý xin liên hệ qua email contact@vjmb.vn!
SỨC KHỎE CỦA BẠN, SỨ MỆNH CỦA CHÚNG TÔI 

Các hình thức kiểm tra, chẩn đoán bệnh máu trắng

Biên soạn: Ban biên tập VJMB 16/01/2018

Máu trắng (hay bệnh bạch cầu) là căn bệnh nguy hiểm và thường không dễ phát hiện. Các hình thức kiểm tra bệnh bạch cầu tiêu biểu bao gồm xét nghiệm máu, xét nghiệm tủy xương, xét nghiệm nhiễm sắc thể và xét nghiệm gen. 

Khi tiến hành xét nghiệm bệnh bạch cầu, người ta chủ yếu sử dụng hai phương pháp đó là xét nghiệm máu và xét nghiệm tủy.

Xét nghiệm máu

Xét nghiệm máu là phương pháp được tiến hành trong các cuộc kiểm tra sức khỏe thông thường

Khi mắc bệnh máu trắng, các tế bào gốc trong cơ thể có nhiệm vụ sản sinh ra tế bào máu sẽ bị ung thư hóa, dẫn đến tình trạng số lượng bạch cầu trong máu tăng, trong khi số lượng hồng cầu và tiểu cầu giảm đi.

Những biến đổi trên có thể được phát hiện bằng hình thức xét nghiệm máu, mặc dù vẫn có một số trường hợp số lượng bạch cầu trong máu không thay đổi. Đây là phương pháp được tiến hành trong các kiểm tra sức khỏe thông thường; vì vậy có không ít trường hợp người bệnh ngẫu nhiên phát hiện bệnh bạch cầu.

Xét nghiệm tủy xương

Xét nghiệm tủy xương có thể giúp xác định một người có mắc bệnh bạch cầu hay không

Nếu phát hiện những dị thường hay những triệu chứng nghi ngờ mắc bệnh bạch cầu khi xét nghiệm máu, người ta sẽ tiếp tục tiến hành xét nghiệm tủy xương. Các bác sĩ sẽ chủ yếu sử dụng phương pháp chọc tủy xương: sau khi gây mê tại chỗ, bác sĩ chọc kim vào xương ức hoặc xương chậu, sau đó tiến hành thu thập dịch não tủy.

Khi một người bị máu trắng, các tế bào gốc trong tủy xương của người đó sẽ bị ung thư hóa, dẫn đến làm tăng số lượng tế bào bạch cầu bất thường trong dịch não tủy (tế bào gây bệnh bạch cầu). Xét nghiệm tủy xương có thể giúp xác định một người có mắc bệnh bạch cầu hay không. Tuy nhiên, tùy từng trường hợp mà người ta có thể thực hiện thêm kiểm tra sinh thiết bằng việc thu thập thêm một phần tế bào của tủy xương. 

Xét nghiệm nhiễm sắc thể

Khi một người mắc bệnh bạch cầu, nhiễm sắc thể của tế bào tủy xương trong dịch não tủy của người đó sẽ xuất hiện những dị thường. Thông qua xét nghiệm nhiễm sắc thể, người ta có thể xác định được loại bệnh bạch cầu, đồng thời quyết định được phương pháp điều trị phù hợp trong tương lai. Đặc biệt, đối với bệnh bạch cầu dòng tủy xương mãn tính, người ta hầu như đều tìm thấy những bất thường trong nhiễm sắc thể Philadelphia.

Xét nghiệm gen

Bằng cách kiểm tra vị trí xảy ra dị thường ở trình tự gen số mấy, chúng ta có thể phân loại được đây là bệnh bạch cầu dòng tủy xương cấp tính hay mãn tính

Tùy theo từng loại bệnh bạch cầu mà người ta có thể phát hiện những dị thường trong trình tự gen của tế bào tủy xương trong dịch não tủy. Bằng cách kiểm tra vị trí xảy ra dị thường ở trình tự gen số mấy, chúng ta có thể phân loại được đây là bệnh bạch cầu dòng tủy xương cấp tính hay mãn tính. Nếu không xác định được loại bệnh bạch cầu, chúng ta sẽ không xác định được độ ác tính của bệnh và đưa ra phương pháp điều trị thích hợp. 

Phương pháp kiểm tra bệnh bạch cầu

Việc tiến hành xét nghiệm máu định kỳ có thể giúp nhận thấy những bất thường trong máu

Các nhân viên công ty hoặc học sinh, sinh viên thường xuyên có cơ hội tiến hành xét nghiệm máu trong các cuộc kiểm tra sức khỏe hằng năm. Ngoài ra, những người mắc bệnh kinh niên và thường xuyên phải đi khám tại bệnh viện cũng thường tiến hành xét nghiệm máu định kỳ để kiểm tra xem thuốc dùng có gây ra tác dụng phụ lớn hay không, hoặc kiểm tra về tình hình cải thiện sức khỏe.

Trong những xét nghiệm máu ấy, người ta sẽ tiến hành đo số lượng hồng cầu, bạch cầu và tiểu cầu. Nếu bạn mắc bệnh bạch cầu, tế bào gốc trong máu sẽ bị phá hủy, dẫn đến một vài ảnh hưởng đến số lượng hồng cầu, bạch cầu và tiểu cầu. 

Chính vì thế, dù không thể xác định bệnh bạch cầu, việc tiến hành xét nghiệm máu định kỳ có thể giúp nhận thấy những bất thường trong máu. Nó không chỉ cung cấp những thông tin về ung thư như bệnh bạch cầu mà còn cho biết các thông tin về các bệnh gây ra do thói quen sinh hoạt như bệnh tiểu đường, máu nhiễm mỡ…

Nhìn sơ qua, có thể bạn sẽ thấy việc kiểm tra này tương đối phiền phức và tốn kém. Tuy nhiên, nếu chúng ta không biết rằng mình mắc bệnh, sẽ còn có nhiều vấn đề khó khăn và rắc rối hơn nữa ập đến sau này. 

Nếu phát hiện những bất thường trong máu, bác sĩ sẽ tiến hành kiểm tra tủy xương. Số ca mắc bạch cầu dòng tủy xương là tương đối lớn trong tổng số bệnh nhân mắc máu trắng; vì vậy, người ta sẽ sử dụng phương pháp chọc tủy xương để thu thập dịch não tủy. Bằng việc kiểm tra tình trạng tế bào gốc trong dịch não tủy đó, người ta có thể xác nhận người đó có mắc bệnh bạch cầu hay không.

 

 Nguồn tài liệu tham khảo:

1. Dịch vụ Thông tin Ung thư - Trung tâm Nghiên cứu Ung thư Quốc gia (Nhật Bản)

2. Hướng dẫn khám và điều trị ung thư (Minds) - Japan Council for Quality Health Care (JCQHC)

3. Trung tâm Nghiên cứu Ung thư Quốc gia (Nhật Bản)

4. Cổng thông tin Sức khỏe - Y tế (KOMPAS) - Bệnh viện Đại học Keio

5. Các tài liệu tham khảo khác

Tư vấn trực tiếp